بەكارهێنانی سیستەمی لەیزەر، دەتوانرێت ببێتە جێگرەوەیەك، بۆ ئەو تاكتیكانەی لەجەنگدا بەكاردەهێنریت، وەك موشەكی دژە كەشتی ‌و بەكارهینانی مووشەكە گرانبەهاكان.

لەیزەر یارمەتی ئەمریكا دەدات لەبۆردومان كردنی كەشتییە خێرەكان، كە تێچووی سیستەمی لەیزەر ١/١٠٠ زیاتر و بەهێزترە لەو مووشەكانەی لەئێستادا بوونیان هەیە.

هەروەها لەیزەرەكان توانیای بۆردومان كردنیان زیاترە لەمووشەكەكان و توانای مانەوەیان زیاترەو ناوچەیەكی فراوانتر دەتوانن بۆردوومان بكەن، كە رەنگە ئەوە سیناریۆكی ئەمریكا بێت بۆ هەڵگیرساندنی شەڕ لەدژی ئێران.

ماسیو كلەندەر سەرۆكی دەستەی دەریایی بۆ توێژینەوە، ساڵێك پێش ئێستا لەسەر لەیزەر وتی: “ئەمە چەرخێكی نوێ دەبێت بۆ ئێمەو ئەم تەكنەلۆجیایە شێوازی جەنگ دەگۆرێت و ژیانی زۆرێك لەخەڵك  ڕزگار دەكات”.

كۆماری ئیسلامی ئێران لەكاتی دروستبوونییەوە تائێستا دژایەتی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكاو بەرژەوەندییەكانی لەناوچەكە دەكات، ئەمەش واشنتۆنی بەم دوایانە نیگەران كردووەو هاتووەتە سەر هێڵ بۆ رێگری لەو دژایەتییانە.

دوای هەڵگیرسانی شەڕی ئێران و عێراق هەشتاكانی سەدەی رابردوو ، هەردوولا كەشتییە نەوتییەكانی یەكتریان دەكردە ئامانج، ئەمەش هەوڵێك بوو بۆ ئەوی دەسەڵاتی سەربازی خۆیان لەدەریاكاندا بسەلمێنن بەسەر یەكتریدا.

بەپێی پاراستنی نێودەوڵەتی ٧١ كەشتی بازرگانی تەنیا لەساڵی 1984 تێكشكینراون، بەراورد بە ٤٨ كەشتی لە ٣ ساڵی یەكەم لەشەڕی ئێران و عێراق دا، ئەمەش وڵاتە زلهێزەكانی توڕە كرد ، یەكێك لەوانە ولایەتە یەكگرووەكانی ئەمریكا بوو، كە هێزی ناڤاڵی دەریایی ڕەوانە كرد بۆ پارێزگاری كردنی كەشتییەكان.

ئەمەش وای كرد، كە ئێران و ولایەتە یەكگرتووەكان شیروتیر لە یەك بگرن‌و جێگەی تائێستاش ئەو ململانێیە بەردەوامەو سەرسورمانیش نییە ئەمریكا لەو شەڕەدا هەمیشە سەركەوتوو بووە.

ئەم هۆكارەش وای لە زۆربەی سەركردە ئێرانییەكان كرد كە ولایەتە یەكگرووەكان وەك دوژمنی ژمارە یەكی وڵاتەكەیان ببینن، بۆیە ئێران هەوڵی بەهێزكردنی خۆی داوە لەڕووی سەربازییەوە بۆ شكست هێنان بە وڵاتیكی زلهێزی وەك ئەمەریكا.

فڕۆكەیF-22 Raptor
لەساڵی ٢٠١٣، كاتێك فڕۆكەكانی ئێرانی فرۆكەكانی ئەمەریكیان كردە ئامانج، واشنتن لەڕێگەی فڕۆكەی بێ فرۆكەوانەوە، كە بە ئێف  ڕاپتەر ٢٢ ناسراوە ، وەڵامی ئەو هێرشانەیان دایەوە.

لەئەنجامی ئەم ململانێیە دا ، فڕۆكەی ئێف ٢٢  یەكلایكەرەوە دەبێت لەنێوان ئێران‌و ئەمەریكادا، كە بەهۆیەوە ئەمەریكا دەتوانێت سوود لە ئاسمانی وڵاتی ئێران ببینێت.

دوای ئەوەی ئەم فڕۆكەیە توانی ولایەتەیەكگرووكان سەربخات،  بۆ مەبەستی تریش، دەكرێت بەكار بهێنرێت، وەك هێرشكردنە سەر ئامانجی زەمینی لەئەگەری روودانی شەڕی ئەمریكاو ئێران.

B-2 Stealth Bomber.. بۆمباهاوێژی نهێنی
هیچ هەڕەشەیەكی ئێران وەك پرۆگرامی ئەتۆمی، ولایەتە یەكگرووەكانی ئەمریكا ناترسێنیت، بە جۆرێك كاتَیك هەر سەركردەیەكی ئەمەریكی، كە دەسەڵات وەردەگرێت، لەبارەی پرۆگرامی ئەتۆمییەوە ، هەمیشە دەڵێن: “هەموو هەڵبژاردنێكمان لەبەردەست دایە بۆ گفتووگۆكردن”.

وڵاتی ئێران ٣ جار لە عێراق گەورەترە ، كە ناوچەیەكی جوگرافی گەورەو فراوانی هەیە و زۆرێك لە بارەگاكانی سەربازی‌و چەكە ئەتۆمییەكانیان لەناو وڵاتەكەیاندایەو زۆرێك لەمانە هەڵكەوتەیان دەكەوێتە نزیك شارە گرنگەكان.

ئەم فرۆكەیە، كە درووست كراوە بەرگری دژی پرۆگرامی ئەتۆمی بكات، بەوە جیادەكرێتەوە توانای بڕینی ٦٠٠٠ میلی دەریایی هەیە، كە تەنیا یەك جار بەنزین تێدەكرێت، ئەوەش چەكێكی بەهێز دەبێت بۆ هێرشكردنە سەر دامەزراوە ئەتۆمییەكانی ئێران.

وەرگێڕان: رەوەند ئیسماعیل

تایبەتمەندییەکان: هەواڵەکان

زیادکردنی وەڵام